Wpisz szukane hasło:  

lub znajdź hasła zaczynające się od litery:
M
1. skrót wyrazu mega, z gr. ‘bardzo duży, wielki’; skrót stosowany w złożeniach, np. Mcal [czyt. megakaloria], MV [czyt. megawolt]; por. mega-, 2. cyfra rzymska = 1000.

m
skrót wyrazu metr (zob.), pisany bez kropki, czytany jako cały, odmieniany wyraz.

m.
1. skrót wyrazu miasto (zob.), skrót pisany z kropką, czytany jako cały, odmieniany wyraz.; 2. skrót wyrazu morze, skrót pisany z kropką, czytany jako cały, odmieniany wyraz.; 3. skrót wyrazu mila, skrót pisany z kropką, czytany jako cały, odmieniany wyraz.; 4. skrót wyrazu mieszkanie w formie D.lp. mieszkania (stosowane w adresie), np. ul. Pocztowa 3 m. [czyt. mieszkania] 5.

machnąć
czas. dok. (niedok. - machać), machnąłem [wym. machnołem], machnął [wym. machnoł], machnęła [wym. machneła], machnęliśmy, machnij; 1. ‘wykonać szybki ruch’, np. Pies z radości machnął ogonem; 2. ‘dać komuś znak, przywołać ruchem ręki’, np. Machnął, abyśmy do niego podeszli; 3. machnąć na coś/ na kogoś ręką - pot. ‘zrezygnować z czegoś, kogoś, zlekceważyć coś, kogoś’, np. Ona już dawno machnęła na Jacka ręką.

macho
[wym. maczo], rzecz. m.os., nieodm., z hiszp. ‘stuprocentowy mężczyzna, samiec’, np. Według Anki Krzysiek jest prawdziwym macho.

maestria
[wym. maestrja], rzecz. ż., blm., D.C.Ms. maestrii; ‘mistrzostwo, artyzm’, np. Na wczorajszym koncercie wokalista zaśpiewał z prawdziwą maestrią.

maestro
[wym. maestro], rzecz. m.os., D.B.lp. maestra, C.lp. maestrowi, Ms.lp. maestrze, M.lm. maestrowie, D.B.lm. maestrów.

maggi
[wym. maggi a. magi], rzecz. n., nieodm., np. Prawie zawsze dodaję maggi do zupy.

magia
rzecz. ż., D.C.Ms.lp. i D.lm. magii [wym. magji, nie: *magi].

magiel
rzecz. m.nieżyw., D.lp. magla, Ms.lp. maglu, M.B.lm. magle, D.lm. magli (nie: *maglów), np. Oddałam pranie do magla. Coraz mniej magli jest dziś w użytku.

magister
1. rzecz. m.os., D.B.lp. magistra, C.lp. magistrowi, Ms.W.lp. magistrze, M.lm. magistrzy a. magistrowie, D.B.lm. magistrów; ‘stopień naukowy’, np. magister filologii polskiej; 2. rzecz. m.os., odm. jak w zn. 1; ‘mężczyzna mający ten stopień’, np. Widziałem wczoraj magistra Malinowskiego. Spotkałem się z magistrem Malinowskim; 3. rzecz. ż., nieodm.; ‘kobieta mająca stopień magistra’, pani magister (nie: *magisterka), np. Widziałem wczoraj magister Malinowską. Spotkałem się z magister Malinowską. Zob. mgr (skrót wyrazu magister).

magisterium
rzecz. n., w lp. nieodm., M.B.lm. magisteria, D.lm. magisteriów, C.lm. magisteriom, N.lm. magisteriami, M.lm. magisteriach.

magnes
rzecz. m.nieżyw., D.lp. magnesu [wym. magnesu, nie: *magnezu], Ms.lp. magnesie, M.B.lm. magnesy, D.lm. magnesów; ‘kawałek żelaza lub stali przyciągający inne przedmioty żelazne’, np. Ten klub przyciąga jak magnes.

magnez
rzecz. m.nieżyw., blm., D. magnezu [wym. magnezu, nie: *magnesu], Ms. magnezie; ‘pierwiastek chemiczny’.

magnificencja
rzecz. m.os., odm. jak ż., D.C.Ms.lp. oraz D.lm. magnificencji, M.B.lm. magnificencje; ‘tytuł rektora uczelni wyższej’, używany w wyrażeniu pisanym wielkimi literami: Jego Magnificencja (w odniesieniu do mężczyzny, łączy się z formami męskimi) i Jej Magnificencja (w odniesieniu do kobiety, łączy się z formami żeńskimi), np. Na uroczystym otwarciu nowej biblioteki akademickiej wstęgę przecinał Jego Magnificencja rektor Uniwersytetu Warszawskiego. W uroczystości wzięła udział Jej Magnificencja rektor Pomorskiej Akademii Pedagogicznej.

mahometanin
(nie: *mahometan), rzecz. m.os., D.B.lp. mahometanina, C.lp. mahometaninowi, N.lp. mahometaninem, Ms.W.lp. mahometaninie, M.lm. mahometanie (nie: *mahometani), D.B.lm. mahometan.

mahoń
rzecz. m.nieżyw., D.Ms.lp. mahoniu, M.B.lm. mahonie, D.lm. mahoni a. mahoniów.

mail
[wym. mejl], skrót od wyrazu e-mail (zob). Por. mejl.

maj
rzecz. m.nieżyw., D.lp. maja, B.lp. maj, M.B.lm. maje, D.lm. majów (nie: *mai); ‘piąty miesiąc roku’. W datach pisany słowem, np. 4 maja 2006 r., cyframi arabskimi z kropką, np. 4.05.2006 r. a. 4.5.2006 r., cyframi rzymskimi bez kropki, np. 4 V 2006 r. W wymienianiu dat, aby uniknąć błędu, można w myśli podeprzeć się słowem dzień; nazwa miesiąca zawsze w D.lp., np. Dziś jest czwarty (dzień) maja; pot. dopuszcz. Dziś jest czwartego maja (nie: *czwarty maj); Wyjechałam przed dziewiątym (dniem) maja (nie: *dziewiątym majem); Wrócę po siedemnastym (dniu) maja (nie: *po siedemnastym maju). Zawsze bez wyrazu miesiąc, np. Urodziłem się w maju (nie: *w miesiącu maju); To było zaplanowane na maj (nie: *na miesiąc maj, nie: *na maja). W nazwach świąt tradycyjnie nazwy dnia i miesiąca w M.lp. pisane wielką literą, np. Dziś jest Pierwszy Maj. Wiwat Trzeci Maj!, także: Święto Pierwszego Maja, Święto Trzeciego Maja.

majestat
rzecz. m.nieżyw., blm., D. majestatu, C. majestatowi, Ms. majestacie.

major
1. rzecz. m.os., D.B.lp. majora, C.lp. majorowi, Ms.lp. majorze, M.lm. majorzy a. majorowie, D.B.lm. majorów; ‘oficer’; zob. mjr (skrót wyrazu); 2. rzecz. m.nieżyw., D.lp. majoru, B.lp. major, M.B.lm. majory; ‘termin muzyczny’.

majster
rzecz. m.os., D.lp. majstra, C.lp. majstrowi, Ms.lp. majstrze, M.lm. majstrowie a. rzad. majstrzy, D.lm. majstrów.

majstersztyk
[wym. majstersztyk, nie: *majstersztyk], rzecz. m.nieżyw., D.Ms.lp. majstersztyku [wym. majstersztyku], M.B.lm. majstersztyki, np. Ten obraz to prawdziwy majstersztyk.

majtek
rzecz. m.os., D.B.lp. majtka, C.lp. majtkowi, Ms.lp. majtku, M.lm. majtkowie (nie: *majtki), D.B.lm. majtków.

majtki
rzecz. niem.os., blp., D. majtek (nie: *majtków), np. Nie zapomnij spakować majtek. W taki ziąb włóż (nie: *załóż, nie: *ubierz) ciepłe majtki!